Het Groot Dictee der Nederlandse Taal

20 december 2006

Eindelijk weer eens meegedaan. Ik had 'maar' 18 fouten, wat bij een gemiddelde van 31 niet slecht lijkt. Beste prominent had 17 en die stond ex aequo op de 4e plaats van alle deelnemers.

Ik vond het dictee leuk in elkaar gezet door Martin Bril. Die flauwe tussen-n'en waren nu vermeden. Wel viel weer de enorme grilligheid en inconsistentie van de regels op:

  1. Miss twiggy moet helemaal met kleine letters, omdat het geen naam meer is, maar een begrip. Maar Cupido is dan kennelijk weer geen begrip, want dat moet met een hoofdletter.

  2. Horeca-etablissement krijgt een streepje, want er is een klinkerbotsing. Maar bij liveopname is er geen klinkerbotsing, want de combinatie eo komt in het Nederlands nooit voor. Maar ae, behalve in het Middelnederlands, toch net zo min?

  3. Ik had 'Harry Potterbrilletje', want het is een samenstelling van een tweeledige naam met een zelfstandig naamwoord, vergelijk 'het De Mirandabad'. Maar het moet zijn: harrypotterbrilletje. Waarom begrijp ik nu nog steeds niet.

  4. Over petitfours werd uitgelegd dat het in het Frans een streepje had, maar omdat het woord al zo lang (zolang?) in het Nederlands bekend is, en het helemaal vernederlandst is, is bij ons geen streepje nodig. Maar waarom, vraag ik me af, dan wel de Franse ou en de stomme -rs gehandhaafd? Het is het een of het ander, vind ik altijd. Geldt niet, bij spelling.

  5. Als petitfours geen streepje nodig heeft, waarom dan het ook Franse deux-pièces weer wel? En dobermannpincher weer niet? Zou de reden zijn dat deux-pièces een telwoord bevat, maar samen één begrip vormt? Maar waarom is 'grand café', met bijvoeglijk naamwoord, dan weer niet 'grandcafé' of 'grand-café'?

  6. Ik had 'half buiten stond', met 'buiten' als bijwoord. Maar nee, 'buitenstaan' blijkt als zodanig in de woordenlijst te staan. Ik kan niet uitleggen waarom, maar dit gaat voor mij tegen elk taalgevoel in. Hetzelfde geldt voor 'pretmakende', waar ik 'pret makende' had. Daarentegen leek 'klemgeraakt' mij een redelijke spelling, maar dat is dan toch weer fout. Dat komt vast door het zinsverband, want misschien is het weer wel 'de klemgeraakte man'? Maar in 'de bij de ober in het gevlij gekomen vrouw' is 'bijdeoberinhetgevlijgekomen' in wezen ook één enkel bijvoeglijk naamwoord, maar toch schrijf je dat niet zo.