Articulos selecte (lingua es eo)


Ne enmiksiĝu

Restu en la paca kaj kunlabora atmosfero de la propra grupo. Lasu trankvila kiu estas ekster la grupo kaj ne enmiksiĝu. Tio estas tre paca.

Integriĝo ne estas necesa! La publika postulo por integriĝo ofte estas tirana klopodo al asimilado. La aliaj devas iĝi samaj kiel ni. Sed kial?

Vojo al paco


Se nur ni esperantas tradukanta el la konataj mundlingvoj, ĉi tiu riĉeco ne aperos. Ni uzu Esperanton kiel originala lingvo, kaj kreadante. Ĉi tial mi skribis ĉi tiun tekston originale en Esperanto, eĉ la miadejuneclingva versio estas tradukaĵo.

Esperantaj vortkunmetadiloj


1. La heredaĵo de Dio

Dio vere ekzistas. La naturo estas tiel mirakla, tiel komplika tamen celatinganta, ke malpovas esti malekzistinta estulo pensinta kaj sciinta, kiu ĝin iam projektis. Homaj sciencistoj ne duone sukcesis pervidi tiun projekton, nek kompreni la naturajn leĝojn, iĝon kaj maliĝon de steloj, la kodosistemo genetika de la DNA, la funkciadon de la cerbo, keo

La heredaĵo de Dio


Tuj kiam tiaj kontaktoj estas establitaj, imagu ke la konversacianto estas parto de komuna grupo. Tiel instinkte la inklino al paco kaj kunlaboro ekaperos, altruismo per komunaj interesoj.

Vojo al paco


La miraklo de la dedia kreado ne estis ke ĝi kreis la universon en la nuna stato, sed ke ĝi kreis la potencialon pro postaj iĝadaĵoj, kaj pro la evoluo kiun malkovradis Darwin. Ĉiu iĝado povis okazadi sen iu neceso de dedia interveno; ĝia tiama projekto sufiĉis.

La heredaĵo de Dio


La homo, la plej sukcesinta animalo, venkadis la mondon, sed nu estas tempo pro libervole retroadi. Laŭ la dedia priekvilibra leĝo la homo rajtas uzadi nur limitaj partoj de l’ tero, kiam la cetera tero devas resti disponebla al aliaj specoj. Ĉar ni ne volas fidi al milito, malsatado, medimalpurigado, kaj malsaneco kiel homarmalmultigilo, la unika restante elekto estas la naskiĝlimigo.

Praktika etiko


Lontana pasinteco

Modernaj homoj loĝas en mondo tute alia ol tiu de iliaj samspeciuloj de antaŭ dekmiloj jaroj, kiam ĉiuj estis ankoraŭ ĉasistoj-kolektistoj. Sed ili mem ne estas multe ŝanĝitaj. Do, por kompreni kiel modernaj homoj pensas, sentas, kaj precipe kiel ili kondutas, mi kredas ke ni devas rigardi la batalon por ekzistado de la homaro de la pasinteco, en la tiutempaj cirkonstancoj.

Vojo al paco


Kunmetanta Esperanta vorteroj, el kiuj bezonas ni koni nur malmultajn, ni povas fari vorton por iu nia pensaĵo ajn. Tian kunmetitan vorton, kvankam maltrovotan en vortarlibroj, kvankam maljam far iun uzutan, komprenos ĉiu kun bazkono de la lingvo Esperanta.

Esperantaj vortkunmetadiloj


Kvankam la fincelo estu tre drasta malmultigado de la homa loĝantaro, ni diru ĝis milmilionoj aŭ eĉ pli malmultaj homoj en la tuta mundo, [tiel] rapida reduktado estigus tro multaj problemoj. La ekvilibro inter aĝgrupoj perdiĝus, socialaj asekuraj sistemoj tro premiĝus, kaj kie socialan asekuron organizas la familioj anstataŭ registraro, [tiel] malfacilaĵojn netolereblajn estiĝus.

Praktika etiko


Demokratio kaj jurŝtato: tiuj ankaŭ estas komunaj interesoj, kiuj povas krei senton de grupmembreco, kaj tiel inklinon al vivado en la lando en paco.

Vojo al paco


Tio estas deprimanta konkludo. La idealismo de la 1960-aj kaj 70-aj jaroj estis por nenio. Totala iluzio, ĉar la homnaturo estas pli forta. Tial mi pensas ke nun ni devas provi trovi la solvon bazante sur la homnaturo, ne sen ĝi aŭ kontraŭ ĝi.

Vojo al paco


La probableco de renkonti personojn de aliaj grupoj estis malalta, ĉar la loĝantaro estis disa. Se renkonto tamen okazis, la neceso de reciproka subteno, kiel ekzistis en la grupo, forestis. La aliaj estis rivaloj pli ol amikoj. Sinteno kaŝanta, defenda aŭ malamika estis la plej bona metodo por resti sekura.

Vojo al paco


Malmultigita homa estado sur tero kompreneble ne solvus tuj ĉiujn problemojn; sed ĝi certe plifaciligos atingi solvojn. Medimalpurigado kaj energimanko povus venkiĝi per jamnunaj konataj teknologioj. Estus vasto por sovaĝaj animaloj kaj por praarbaregoj, tamen samtempe la tero sufiĉe produktus manĝeblaĵojn, ĉarpent- kaj brullignon, alkoholon kiel aŭtoveturigilon, kaj tiel plu.

Praktika etiko


Sed la homo, per la de Dio heredita inteligenteco, endanĝerigas la ekvilibron. Homoj detruas naturon, senlime disvastiĝas, ekstermas tutajn animalspeciojn, forpelas popolojn, klopodas ekstermi popolojn. Ĉio tio la homo faras, ĉar li ne adaptas sian vivimpulson, sian naturan perfortemecon, al la potenco al li de Dio donata.

Fundamentoj de etiko


Due, multularo opinias ke arte desegnita lingvo, kontraŭe al nature evoluita, nepras esti malpli esprimkapabla. Reale, Esperanto povigas diri almenaŭ sammulto ol aliaj lingvoj, eĉ eble estas pli esprimriĉa, tutkaze aliele ol naturaj lingvoj povas vortaĵigi iojn.

Esperantaj vortkunmetadiloj



Colours: Neutral Weird No preference Reload screen